Καταλονία: η απόσταση ανάμεσα στα δεδομένα και στα επιθυμητά – Major

Καταλονία: η απόσταση ανάμεσα στα δεδομένα και στα επιθυμητά

Καταλονία: η απόσταση ανάμεσα στα δεδομένα και στα επιθυμητά

Ποια είναι η πραγματική απόσταση ανάμεσα στην επίσημη ανεξαρτησία της Καταλονίας και στην κατάσταση της ευρείας αυτονομίας στην οποία βρίσκεται; Τι ακριβώς είναι εκείνο που διεκδικεί το 43% που συμμετείχε στο Δημοψήφισμα της 1ης Οκτωβρίου; Δημοψήφισμα που διεξήχθη εν μέσω μαζικής και βίαιης καταστολής από τις ισπανικές Αρχές, Δημοψήφισμα που αποσκοπούσε στο να κάνει πιο επίσημο αυτόν τον έτσι κι αλλιώς «διαχωρισμό». Η Καταλονία έχει τη δική της γλώσσα, τη δική της ταυτότητα ενώ και πολιτιστικά ακόμη διαφέρει. Έχει δικό της πρόεδρο σύμφωνα με το ισπανικό Δίκαιο, δικό της κοινοβούλιο και αστυνομική δύναμη. Εκείνο που έχει διεκδικήσει και δεν έχει πάρει είναι να υπάρξει κάποιου είδους φορολογική διευθέτηση με τη Μαδρίτη, όμοια με εκείνη που απολαμβάνει η χώρα των Βάσκων και η Ναβάρα. Αμφότερες συγκεντρώνουν τα δικά τους έσοδα και δίνουν ένα μερίδιο στην κεντρική κυβέρνηση, σε αντίθεση με την Καταλονία της οποίας τα φορολογικά έσοδα ελέγχει η Μαδρίτη.

Την Τρίτη 10/10 ο πρόεδρος της Καταλονίας Carles Puigdemont υπέγραψε μια δήλωση ανεξαρτησίας για την Καταλονία δηλώνοντας όμως πως η εφαρμογή της πρόκειται να καθυστερήσει ώστε τις προσεχείς εβδομάδες να μπορέσει να γίνει κάποιος διάλογος με την Μαδρίτη. Η νομική ισχύς του εγγράφου δεν έγινε ποτέ σαφής ενώ η ταυτόχρονη αναστολή των συνεπειών της, έκανε την άλλη πλευρά να κάνει λόγο για σύγχυση του προέδρου της Καταλονίας και των συνεργών του. Την ίδια ώρα η Μαδρίτη έχει κάνει περισσότερο από σαφείς τις προθέσεις της για τον εν λόγω διάλογο. Ο Ισπανός πρωθυπουργός Mariano Rajoy απέρριψε τις συνομιλίες αν οι Καταλανοί δεν πάρουν διαζύγιο με την ιδέα της ανεξαρτησίας της Καταλονίας. Ακόμη έχει ανοιχτά απειλήσει να διαλύσει το κοινοβούλιο της Καταλονίας καταδικάζοντας τον πρόεδρό της και τους συνεργάτες του για ανταρσία και προδοσία αφού οι πράξεις τους παραβιάζουν το ισπανικό Σύνταγμα. Εν τω μεταξύ έχουν πραγματοποιηθεί κλήσεις για συνεργασία από την πλευρά του πρώην γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Kofi Annan αλλά και η δημόσια έκκληση του Donald Tusk του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου προς τον Puidgemont να μην προβεί σε πράξεις που θα καθιστούσαν αδύνατο τον διάλογο. Ο υπουργός Οικονομικών της Ισπανίας δήλωσε στην Financial Times ότι η Καταλονία έχει ήδη μεγάλη αυτονομία αλλά θα μπορούσε να συζητηθεί μια μεταρρύθμιση του χρηματοδοτικού συστήματος. Το 2012 όπως ανέφερε η Ισπανία βρισκόταν μέσα σε βαθιά κρίση που δεν επέτρεπε τέτοιες διαπραγματεύσεις σε αντίθεση με σήμερα όπου υπάρχει περισσότερος δημοσιονομικός χώρος και η Ισπανία έχει ανακάμψει. Βασική προϋπόθεση όμως είναι να εγκαταλειφθούν τα σχέδια για ανεξαρτησία…

Οι αναλυτές εκτιμούν πως είναι εξαιρετικά απίθανο να υπάρξουν σύντομα συνομιλίες ανάμεσα στις δύο πλευρές. Ο Mariano Rajoy φαίνεται να μην παραχωρεί το παραμικρό σχετικά με αυτή τη στάση των Καταλανών. Εκτιμάται δε ότι πιθανότητα για διάλογο μπορεί να υπάρξει κάποια στιγμή μετά τις επόμενες προγραμματισμένες ισπανικές εκλογές που αναμένονται το 2020. Σε μια τέτοια διαπραγμάτευση εκείνο που θα διεκδικούσαν οι Καταλανοί είναι κάποια πράγματα που γράφτηκαν στο καταστατικό του 2006 και τα οποία εν συνεχεία τροποποιήθηκαν από το Συνταγματικό Δικαστήριο. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου της χώρας το 2010 κατεστάλησαν οι προσπάθειες του 2006 να καταστεί η καταλανική γλώσσα πάνω από την ισπανική στην Καταλονία ενώ και οι αναφορές της Καταλονίας ως έθνος άρχισαν να αραιώνουν.

Τι είναι πιθανότερο να κερδίσουν οι Καταλανοί; Έναν καλύτερο δημοσιονομικό διακανονισμό και μια κάποια ευελιξία σε γλωσσικά προνόμια. Όχι όμως ένα δεσμευτικό Δημοψήφισμα σαν εκείνο της Σκωτίας το 2014 που διεξήχθη με τις ευλογίες του Λονδίνου. Τι από όλα αυτά προβλέπεται από το ισπανικό Σύνταγμα; Τίποτα. Γι’ αυτό και θα πρέπει κάθε συμβιβασμός να συνοδεύεται από συνταγματικές τροποποιήσεις. Ευρεία συναίνεση μεταξύ των κομμάτων δεν υπάρχει… οπότε το αδιέξοδο είναι ορατό.

Share This